خبرگزاری حوزه | ایران سرزمین اندیشه است. از ژرفای تاریخ تا امروز این خاک همواره زادگاه خرد، فلسفه و بینش بوده است. ایرانیان پیش از آنکه تمدنهای دیگر هنوز مفهوم دانش را بشناسند در گامهای اندیشه میزیستند.
داشتن بزرگانی چون ابنسینا، فارابی، خواجه نصیر و ملاصدرا گواه آن هستند که فکر، شالودهی جان ایرانی است.
در طول قرنها، ایرانیان نهتنها در ساخت بنا و مهندسی و طب بلکه در سیاست، عرفان و اخلاق نیز از قدرت تحلیل و تعقل برخوردار بودهاند. همین روح تأمل و خردورزی بود که توانست از دل ویرانیها، تمدنها بیافریند و بحرانها را پشت سر بگذارد.
با این همه پرسش مهم امروز ماست: چرا در زمانهی کنونی با وجود چنین پشتوانهی درخشان گاه نشانههایی از سطحینگری و هیجانزدگی اجتماعی دیده میشود؟
چرا جامعهای با ذخیرهی هزاران سالهی خرد گاهی فریب شعار را میخورد و جای اصل را با حاشیه عوض میکند؟
پاسخ را باید در ضعف جریانسازی تفکر مهارتیافته جستوجو کرد. ما هنوز به اندازهی کافی تفکر را به مهارت اجتماعی تبدیل نکردهایم. آموزش، رسانه و خانواده بهجای پرورش قدرت پرسش معمولاً فقط انتقال داده میکنند. در نتیجه ذهن جوان ایرانی پر از اطلاعات است اما لزوماً اهل تحلیل نیست و همین جاست که دشمن به میدان میآید؛ با تحریف با شعار با عوامفریبی و تعدادی بیخبر از عمق حقیقت با او همراه میشوند.
رهبر معظم انقلاب در سخنان اخیرشان دقیقاً به همین نقطه اشاره کردهاند:
«....آن وقت میگوید من طرفدار ملّت ایرانم، یک مشت آدم بیتجربه و بیتوجّه و فکرنکرده هم باور میکنند و قبول میکنند و طبق میل او عمل میکنند، سطل آشغال آتش میزنند...»
بیانات در دیدار مردم قم
https://farsi.khamenei.ir/speech-content?id=62291
این هشدار دعوت جدی به بازسازی زیربنای فکری جامعه است.
اگر تفکر به مهارت تبدیل شود هر ایرانی یک دیدهبان هوشمند خواهد بود. مردمی که درست میاندیشند دیگر گرفتار پروپاگاندا نمیشوند، شکاف اجتماعی را دشمن به ابزار تبدیل نمیکند و جامعه دارای ایمنی نرم میشود. این ایمنی همان قدرت نرم ملی است؛ قدرتی که از زیرساخت فکری مردم سرچشمه میگیرد و هیچ تحریم یا توطئهای قادر به تضعیف آن نیست.
نباید فراموش کرد که تمدن ایرانی با ذهنهای بزرگ ساخته شد نه با امکانات بزرگ. تفکر نیروی پیشران ما بوده و خواهد بود. امروز نیز برای عبور از فتنهها نیاز داریم روح ایرانی را دوباره بیدار کنیم؛ روحی که در گذشته هرگاه اندیشید، انقلاب فرهنگی، علمی و حتی اخلاقی آفرید.
برای این بیداری باید آموزش عمومی ما مجهز به درس چگونه فکر کنیم شود، رسانههای ما بهجای جنگ هیجانی به گفتوگوی عقلانی میدان دهند و خانوادهها فرزندان را به پرسشگری تشویق کنند. تنها در این صورت ایرانی خوشفکر امروز میراثدار ایران خردمند دیروز خواهد شد.
قدرت نرم ملی، یعنی ملت بتواند با عقل و تحلیل هجوم تبلیغات دشمن را خنثی کند و حتی آن را به فرصتی برای خودسازی تبدیل نماید. این کار فقط با سرمایهگذاری روی تفکر ممکن است. همان تفکری که امام انقلاب از آن به عنوان نجاتدهندهی ملت یاد میکند و امروز بیش از هر زمان دیگر به آن نیاز داریم.
ایرانیان، وارثان خرد کهناند؛ میراثی که باید دوباره احیا شود. راه تبدیل تفکر به قدرت نرم در عمل است؛ لحظهای مکث کنیم تا ببینیم پشت هر هیاهو کدام منطق پنهان شده است. تفکر آگاه همان سپر دفاعی است که کشور را از هر فتنهای در امان نگه میدارد.
طاهره موحدیپور
نظر شما